Εξομολόγηση ενός Οικονομικού Δολοφόνου

Πριν λίγες μέρες είδα την εν λόγω ταινία του Στέλιου Κούλογλου, «Εξομολόγηση ενός οικονομικού δολοφόνου». Για την ακρίβεια δεν είναι ακριβώς ταινία, πιστεύω πως ένας αρκετά δόκιμος όρος θα ήταν «ντοκιμαντέρ με στοιχεία φιλμογραφίας», με την έννοια ότι στα σημεία που η πλοκή το εξυπηρετεί υπάρχουν κάποιες δραματοποιημένες σκηνές οι οποίες την ακολουθούν. Η ταινία αυτή τελοσπάντο ακολουθεί τα έργα και τις ημέρες ενός μετανοημένου «οικονομικού δολοφόνου», πρώην πράκτορα της CIA, ο οποίος αφού για αρκετά χρόνια έδρασε σε χώρες κυρίως της Λατινικής Αμερικής, αποφάσισε να αποκαλύψει την πολιτική που εφαρμόστηκε από τις ΗΠΑ όλα αυτά τα χρόνια και να ενημερώσει τον κόσμο για τα όσα έγιναν, ή ακόμα και διαπράχθηκαν, αν προτιμάτε, μετά τον Β’ παγκόσμιο πόλεμο ώστε να γίνουν η δύναμη που είναι σήμερα.

Σε περίπτωση που δεν έχετε δει την ταινία (κάτι που συνιστώ γενικά) και δεν σκοπεύετε να το κάνετε, καλό θα ήταν να κάνω μια περιγραφή. Ο τρόπος με τον οποίο οι οικονομικοί δολοφόνοι δρούσαν, και δρουν ακόμα, είναι ο εξής: πηγαίνουν σε μια χώρα όπου έχει διαπιστωθεί ότι υπάρχουν εκμεταλλεύσιμοι φυσικοί πόροι, και αναγκάζουν την κυβέρνηση (με το καλό ή με το ζόρι) να συμφωνήσει να πάρει ένα τεράστιο δάνειο μέσω της Διεθνούς Τράπεζας, για διάφορα έργα υποδομής, και φροντίζουν να διογκώσουν αυτό το δάνειο τόσο πολύ ώστε να μην μπορεί να αποπληρωθεί ποτέ. Όσον αφορά τα έργα υποδομής, αφού ολοκληρωθούν μένουν στην απραγία και ο λαός ποτέ δεν καρπώνεται το παραμικρό όφελος από αυτά. Στη συνέχεια, χρησιμοποιούν αυτό το τεράστιο χρέος σαν μοχλό πίεσης, ώστε να ελέγξουν ουσιαστικά τη χώρα, είτε αυτό σημαίνει να επηρεάσουν την εξωτερική της πολιτική προς όφελος των ΗΠΑ, είτε να ιδιωτικοποιήσουν κάθε υποδομή, είτε να βάλουν χέρι στους φυσικούς πόρους. Αν οι οικονομικοί δολοφόνοι αποτύχουν να πείσουν τον πρωθυπουργό της χώρας να συνεργαστεί, τότε προσπαθούν να προκαλέσουν πραξικόπημα και να τον καθαιρέσουν από την εξουσία, και αν ούτε και αυτό λειτουργήσει, τότε είτε τον δολοφονούν είτε εισβάλλουν στη χώρα αυτή με κάποια αφορμή(αλλά πραγματικά, αν τα όσα είπα ακούγονται κάπως ενδιαφέροντα, κάντε μια χάρη στον εαυτό σας και δείτε την ταινία). Σε αυτό το σημείο να τονίσω πως ούτε εγώ και πολύ περισσότερο, ούτε η ταινία (προς τιμή του δημιουργού της) αφήνει την οποιαδήποτε υπόνοια ότι μπορεί να υπάρξει σύγκριση με τα όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα (-δεν μπορεί να συγκρίνεις την Ελλάδα με μια χώρα όπως η Βενεζουέλα, στην οποία το 85% του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας, να δηλώνεις αλληλέγγυος και να παραπονιέσαι κι αποπάνω).

Βλέποντας την ταινία, μου επιβεβαιώθηκε μια σκέψη που τριγύριζε στο μυαλό μου αρκετό καιρό. Η σκέψη αυτή είναι ότι στον κόσμο αυτό οι άνθρωποι χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: στους κακούς, και στους πεινασμένους. Εκτός από ειδικές περιπτώσεις, όπως π.χ. τους μοναχούς στο Θιβέτ ή τη Βόρεια Κορέα, αν συμμετέχεις στο παγκόσμιο σύστημα ανταλλαγής εμπορευμάτων/διανομής πόρων από οποιαδήποτε άποψη, πρέπει αναγκαστικά να ανήκεις σε κάποια από τις δύο αυτές κατηγορίες. Κι εμείς είμαστε στους κακούς. Στους πολύ κακούς. Στο 10% που κατέχει το 85% του παγκόσμιου πλούτου, ενώ οι 3,5 δις φτωχότεροι άνθρωποι στον κόσμο, ο μισός παγκόσμιος πληθυσμός, κατέχει το 1%. Κατά μία έννοια, δε φταίμε, απλά βρεθήκαμε στους από ‘δω. Έτσι είναι το μοντέλο διανομής πόρων που έχουμε επιλέξει. Για να ακολουθήσω τα βήματα της παραγωγικής διαδικασίας, στη γενική περίπτωση, δεν μπορούμε να προβλέψουμε αποτελεσματικά την ζήτηση, μας βγαίνει η πίστη να παράξουμε (σαν ανθρωπότητα), έχουμε μεγάλο ποσοστό φύρας, τα κανάλια διανομής μας είναι τίποτα λιγότερο από ένα απόλυτο χάος, υπερκαταναλώνουμε, ανακυκλώνουμε ελάχιστα, και σα να μην έφταναν όλα αυτά, έχουμε έλλειψη σε φυσικούς πόρους. Υπάρχουν εξαιρέσεις, αλλά αυτό δεν αλλάζει το γεγονός ότι έχουμε κατασκευάσει μια παγκόσμια οικονομία στην οποία χονδρικά, χρειάζεται να εξαθλιωθούν εννιά άνθρωποι για να ευημερεί ένας.

Διαμαρτυρόμαστε λοιπόν για τις εισβολές στο Αφγανιστάν, στο Ιράκ, στον Ισημερινό, τραγουδάμε και υιοθετούμε και καμιά φορά όλα αυτά τα τραγούδια που έχουνε γραφτεί για αυτούς τους λαούς (κατά προτίμηση κάτι σε ισπανικά, γιατί τα αφγανικά ή τα σομαλιανά δεν είναι τόσο πιασάρικα) αλλά χωρίς να σκεφτόμαστε το εξής: αν αυτές οι χώρες είχαν μια κυρίαρχη κυβέρνηση, η οποία έλεγε «εγώ θέλω τόσα για το πετρέλαιο, που είναι περιουσία του λαού, και τόσα για να περάσει ο αγωγός από τα εδάφη μου, και αυτά θα τα δώσω στην κοινωνική πρόνοια και στην ανάπτυξη», οι περισσότεροι από εμάς δε θα είχαμε αυτοκίνητο, γιατί δε θα μπορούσαμε να πληρώσουμε για τη βενζίνη. Πώς να το κάνουμε, το πετρέλαιο δεν φτάνει για όλους, θα το παίρνουν μόνο όσοι είναι σε θέση ισχύος. Σε έναν δίκαιο κόσμο, σε θέση ισχύος βρίσκεται αυτός που το έχει στη χώρα του και του ανήκει. Στον δικό μας κόσμο πάλι, το παίρνει αυτός που φροντίζει να του ανήκει. Ξεφεύγοντας από το θέμα της ταινίας, ναι, οι εργάτες στην Κίνα ή στην Αφρική δεν μπορείς να πεις ότι καλοπερνάνε-δουλεύουν από μικρά παιδιά κάτω από άθλιες και επικίνδυνες συνθήκες, τα εργατικά ατυχήματα αποκρύπτονται, παίρνουν τόσα ώστε μετά βίας να μείνουν ζωντανοί, ώστε να μπορούν να συνεχίσουν να δουλεύουν σα σκλάβοι μέχρι να πεθάνουν. Αλλά, εάν είχανε μισθούς της προκοπής, ασφάλιση, αν κάνανε διακοπές και βγαίνανε στη σύνταξη, τι ακριβώς θα γινότανε; Κοιτάξτε τριγύρω. Αποχαιρετήστε τα 9 από τα 10 πράγματα που βλέπετε. Αυτό.

Δεν έχει νόημα να διαλέξουμε με ποιούς θέλουμε να είμαστε. Και μόνο που έχετε πρόσβαση σε αυτό το κείμενο τα λέει όλα. Είμαστε με αυτούς που επωφελούνται από αυτή την κατάσταση, είτε το θέλουμε είτε όχι. Και αν γινόταν να διαλέξουμε, εκτός από αυτή την πλευρά υπάρχει η άλλη και τίποτα παραπάνω. Αν θέλαμε να το εκφράσουμε σε ένα δίλημμα, αυτό θα ήταν:

  • Είμαστε με αυτούς οι οποίοι υποφέρουν, υποδουλώνονται, σηκώνουν άδικα στις πλάτες τους όλο το βάρος του αφύσικου πλούτου των δυτικών κοινωνιών χωρίς να εισπράττουν τίποτα, αλλά με μόνο τρόπο ουσιαστικής συμπαράστασης να είναι το να βυθιστούμε μαζί τους στο βούρκο της δουλείας και της ανέχειας;
  • Ή είμαστε με αυτούς οι οποίοι εκβιάζουν, εκμεταλλεύονται, εξαθλιώνουν ολόκληρους λαούς, κλέβουν και δολοφονούν, αλλά οι πράξεις τους έχουν ως αποτέλεσμα να απολαμβάνουμε το επίπεδο ζωής και τον υλικό πλούτο που όλοι ξέρουμε;

Αν δεν θες να κλείσεις τα μάτια, πρέπει να διαλέξεις. Οι μόνες δύο λύσεις (σε αυστηρά θεωρητικό επίπεδο) εκτός από αυτά που ειπώθηκαν, θα ήταν ή να πάρουμε πίσω την παγκοσμιοποίηση και να ζούμε με τοπικούς πόρους, χωρίς ανταλλαγές εμπορευμάτων, που και αυτό θα μείωνε το βιοτικό μας επίπεδο, ή να πετύχουμε μια παγκόσμια ανάπτυξη και ευημερία για όλους ανεξαιρέτως.

Παγκόσμια ανάπτυξη και ευημερία για όλους ανεξαιρέτως.

Με άλλα λόγια, 7 δις- 7.000.000.000 άνθρωποι να ζητάνε μάρκες, αυτοκίνητα, καλώδια, μπαταρίες, coca cola, gibson les paul, αλκοόλ, ηλιακούς θερμοσίφωνες, κούνιες για παιδιά, εξοχικά σπίτια. Αυτή, είναι κυριολεκτικά μία από τις πιο τρομακτικές σκέψεις που έχω κάνει.

Ίσως η τεχνολογία δώσει τη λύση. Ίσως καταφέρουμε να αναπτυχθούμε και ταυτόχρονα να μην κατακλύσουμε ακόμα περισσότερο τον πλανήτη, με δεδομένο ότι ακόμα και τώρα, σε συνολικά αντίξοες συνθήκες οι άνθρωποι πολλαπλασιάζονται με τρομακτικούς ρυθμούς. Ίσως τερματίσουμε την πείνα καλλιεργώντας σιτάρι στην έρημο ή στην σελήνη. Ίσως φτιάξουν όλα.

Ίσως.

Αλλά μέχρι τότε,πρέπει να διαλέξεις.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: